a
Ana SayfaNamaz74. İmam ile cemaat arasındaki mesafe imama uymaya engel midir?

74. İmam ile cemaat arasındaki mesafe imama uymaya engel midir?

Cemaatin imama uyabilmesi için mekân birliği lazımdır. Eğer mekân birliği olmazsa cemaatin imama uyması sahih olmaz.

Mescidin içi tek bir mekân olarak kabul edilmiştir. Buna göre, imam önde olsa, cemaat ise mescidin tam arkasında olup buradan imama uymaya niyet etse, bu niyet sahihtir ve imama uymak gerçekleşir. Ancak şu kadar var ki öndeki boş safı doldurmayıp arkadan imama uymak mekruhtur.

Mescidin dışına çıkıldığında ise mekân değişir. Mescidin dışında namaz kılanların imama uyabilmesi için caminin duvarı ile ilk saf arasında bir araba geçecek kadar bir boşluk olmamalıdır. Eğer böyle bir boşluk varsa caminin dışındaki cemaatin imama uyması sahih olmaz.

Yine eğer böyle bir boşluk caminin dışındaki saflar arasında olsa, mesela caminin dışındaki ilk saf caminin duvarına bitişik olduğu hâlde, o saftan arkaya doğru birçok saflar yapılsa ve bu saflardan iki saf arasında bir araba geçecek kadar boşluk bulunsa, o saftan itibaren en arkaya kadar cemaatin imama uyması sahih olmaz. Saflar arasındaki araba geçecek kadar bir boşluk mekân birliğini yok eder ve imama uymak gerçekleşmez.

Bu mesele çok önemli olduğu ve bilhassa cuma namazının kılındığı birçok camide gözüktüğü için konuyu biraz daha açalım:

Mesela caminin dışında on saf olsa… İlk saf ile caminin duvarı arasında bir araba geçecek kadar boşluk olmasa, bu saftakilerin imama uyması sahihtir. İkinci saf ile birinci saf, üçüncü saf ile ikinci saf, dördüncü saf ile üçüncü saf ve beşinci saf ile dördüncü saf arasında da bir araba geçecek kadar boşluk olmazsa, bunların imama uyması da sahihtir. Eğer altıncı saf ile beşinci saf arasında bir araba geçecek kadar boşluk olursa, mesela namazı gölgede kılmak için biraz geride saf yapmış olsalar, bu altıncı saftakilerin imama uyması sahih olmaz. Altıncı saftakilerin imama uyması sahih olmayınca yedinci, sekizinci, dokuzuncu ve onuncu saftakilerin de imama uyması sahih olmaz. Çünkü caminin dışına çıkıldığında mekân farklılaşır. Mekân birliğinin devam edebilmesi için en öndeki saf ile caminin duvarı arasında ve diğer saflar arasında bir araba geçecek kadar yer bulunmamalıdır. Eğer bulunursa o saftan itibaren arkadaki bütün safların imama uyması sahih olmaz.

Maalesef birçok camide görmekteyiz ki caminin dışında cuma namazı kılanlar bir ağacın gölgesine girmişler ve oradan imama uyuyorlar. Daha doğrusu uyduklarını zannediyorlar. Bunları ikaz edecek din görevlisi de olmayınca, bu kişilerin cuma namazı batıl olmakta ama onlar bunun farkında bile olmamaktadır. Herhalde Hz. Ali’nin: “Kendisinde fıkıh olmayan ibadette hayır yoktur.” sözü ile kastettiği bu hâldir.

(İbni Nüceym, el-Bahr, I, 384; II, 127; el-Fetâvâ’l-Hindiyye, I, 96; İbni Âbidin, Reddü’l-Muhtâr, II, 285-286, 333-334)

Yazar: Sinan Yılmaz

Paylaş:
Bu Makaleyi Değerlendirin